SPECYFIKACJA TECHNICZNA WYKONANIA I ODBIORU ROBÓT BUDOWLANYCH

Nazwa i adres obiektu budowlanego :
BUDOWA KANALIZACJI SANITARNEJ W MIEJSCOWOŚCI LIPNICZKI GMINA ŁYSOMICE.
Nazwa Inwestora i adres :
G M I N A  Ł Y S O M I C E ; ul. Warszawska 8 w Łysomicach

Opracował: Ludwik Borek 
Data opracowania: MAJ 2008  r o k

ZAWARTOŚĆ OPRACOWANIA
1.0. WYMAGANIA OGÓLNE
1.1. Przedmiot ST
1.2. Zakres stosowania ST
1.3. Zakres robót objętych ST
1.4. Określenia podstawowe
1.5. Ogólne wymagania dotyczące robót
1.5.1. Zakres robót
1.5.2. Ochrona i utrzymanie robót
1.5.3. Zgodność robót z PB i ST
1.6. Projekt budowlany
1.7. Teren budowy
1.7.1. Przekazanie terenu budowy
1.7.2. Zabezpieczenie terenu budowy
1.8. Powiązania prawne i odpowiedzialność prawna
1.8.1. Stosowanie się do przepisów prawa i innych przepisów
1.8.2. Ochrona własności publicznej i prywatnej
1.8.3. Ochrona środowiska w czasie wykonywania robót
1.8.4. Materiały szkodliwe dla otoczenia
1.8.5. Ochrona przeciwpożarowa
1.8.6. Bezpieczeństwo i higiena pracy (bhp)
2.0. MATERIAŁY
2.1. Akceptowanie użytych materiałów
2.2. Materiały nie odpowiadające wymaganiom
2.3. Przechowywanie i składowanie materiałów
2.4. Rodzaj i ilość niezbędnych materiałów
3.0. SPRZĘT
4.0. TRANSPORT
5.0. WYKONANIE ROBÓT
5.1. Ogólne zasady wykonywania robót
5.2. Decyzje i polecenia inspektora nadzoru inwestorskiego
6.0. KONTROLA JAKOŚCI ROBÓT
6.1 Program zapewnienia jakości (PZJ).
6.2 Zasady kontroli jakości robót
6.3 Badania i pomiary
6.4 Badania prowadzone przez inspektora nadzoru inwestorskiego
6.5 Atesty jakości materiałów i urządzeń
7.0. DOKUMENTY BUDOWY
7.1. Dziennik budowy
7.2. Księga obmiaru robót
7.3. Dokumenty laboratoryjne
7.4. Pozostałe dokumenty budowy
7.5. Przechowywanie dokumentów budowy
8.0. OBMIAR ROBÓT
8.1. Ogólne zasady obmiaru robót
8.2. Czas przeprowadzania obmiaru
8.3. Wykonywanie obmiaru robót
9.0. ODBIÓR ROBÓT	
9.1. Rodzaje odbiorów
9.2. Odbiór robót zanikających i ulegających zakryciu
9.3. Odbiór częściowy
9.4. Odbiór ostateczny (końcowy)
9.5. Odbiór pogwarancyjny
9.6. Dokumenty odbioru ostatecznego
10.0. PODSTAWA PŁATNOŚCI
11.0. PRZEPISY ZWIĄZANE
12.0. OBOWIĄZUJĄCE NORMY
RZEDMIARY ROBÓT

SPECYFIKACJE TECHNICZNE WYKONANIA
I ODBIORU ROBÓT BUDOWLANYCH
związanych z zadaniem inwestycyjnym pod nazwą
“Kanalizacja sanitarna w miejscowości Lipniczki,
gm. Łysomice”

autor
Przedsiębiorstwo Gospodarki Wodno – Ściekowej ”B I O B O X”
mgr inż. Wiesław Mikołajczuk ul. Polna 101 w Toruniu
Toruń październik 2005 r

1.0.	WYMAGANIA OGÓLNE
1.1. Przedmiot ST
W rozdziale nr 1.0. omówiono wymagania ogólne dotyczące wykonania i odbioru
robót obejmujących budowę sieci kanalizacji sanitarnej w miejscowości Lipniczki w gminie Łysomice.
1.2. Zakres stosowania ST
Specyfikacja techniczna jest dokumentem będącym podstawą do udzielenia
zamówienia i zawarcia umowy na wykonanie robót ujętych w projekcie budowlanym
dot. budowy sieci kanalizacji sanitarnej  w miejscowości Lipniczki  w gminie Łysomice, (autorstwa Przedsiębiorstwa Gospodarki Wodno – Ściekowej “BIOBOX” – mgr inż. Wiesław Mikołajczuk).
1.3. Zakres robót objętych ST
Wymagania ogólne zawarte w ST mają zastosowanie przy wykonywaniu i odbiorze
robót będących przedmiotem specyfikacji dotyczącej –
ROBÓT BUDOWLANO – MONTAŻOWYCH OBEJMUJĄCYCH BUDOWĘ KANALIZACJI SANITARNEJ W M.  LIPNICZKI .

-	

Zakres robót obejmuje:
- budowę kanalizacji sanitarnej z rur ciśnieniowych  ø160  l = 17,0 mb, ø 225 l = 143,0 mb
- budowa kanalizacji sanitarnej z rur PVC  ø 200 (PN-10) l = 1223,5 mb,
- budowa kanalizacji sanitarnej z rur PVC ø160 (PN-10)  l = 268,0 mb
- budowa przyłącza kanalizacji tłocznej ø 63 PE  = 35,0 mb
- budowa przepompowni przydomowych – szt. 2
- przewierty poziome w rurze ø 244,5/8 l = 9,0 m
- przewiert poziomy w rurze ø 323,9/8 l = 73,5 m
- przejście pod dnem Strugi Łysomickiej  l = 15,5 m
Szczegółowy zakres podano w przedmiarze robót

Przedmiotem projektu na podstawie którego opracowano niniejszą ST jest powyższy
zakres sieci.
W zakres robót objętych przedmiotową ST wchodzą roboty montażowe sieci
kanalizacyjnej, próby szczelności, roboty montażowe przepompowni ścieków oraz
innych obiektów na sieci i roboty ziemne na powyższe a także prace geodezyjne
(wytyczenie i inwentaryzacja).
W punkcie 2.0. niniejszej ST omówiono wymagania dotyczące materiałów na
powyższy zakres a w punkcie 5.0. omówiono wykonanie sieci kanalizacyjnej j.w.
natomiast w punkcie 9.0. omówiono odbiór tych robót.
1.4. Określenia podstawowe
Określenia podane w niniejszej ST są zgodne z obowiązującymi PN.
1.5. Ogólne wymagania dotyczące robót
Wykonawca robót jest odpowiedzialny za jakość wykonywanych robót oraz za
ich zgodność z PB, ST a także z przepisami prawa budowlanego i ze sztuką
budowlaną.
1.5.1 Zakres robót
Wykonawca powinien zapewnić całość robocizny, materiałów, sprzętu, narzędzi,
transportu i dostaw niezbędnych do wykonania robót objętych umową zgodnie z jej
warunkami, PB, ST i ewentualnymi wskazówkami inspektora nadzoru
inwestorskiego.

Przed ostatecznym odbiorem robót Wykonawca uporządkuje plac budowy i przyległy
teren, dokona rozliczenia wykonanych robót, dostaw inwestorskich, materiałów z
demontażu i przygotuje obiekt do przekazania.
Wykonawca wykona do dnia odbioru i przedstawi inwestorowi komplet dokumentów
budowy wymagany przepisami prawa budowlanego.
Dokona rozliczenia z inwestorem za zużyte media i wynajmowane pomieszczenia.
1.5.2 Ochrona i utrzymanie robót
Podczas realizacji robót (od przyjęcia do przekazania placu budowy) Wykonawca
jest odpowiedzialny za ochronę robót oraz mienia inwestora przekazanego razem z
placem budowy.
Wykonawca będzie utrzymywać roboty do czasu końcowego odbioru. Utrzymanie
powinno być prowadzone w taki sposób, aby obiekt lub jego elementy były w
zadawalającym stanie przez cały czas, do momentu odbioru końcowego.
Jeśli Wykonawca w jakimkolwiek czasie zaniedba utrzymanie, to na polecenie
inspektora nadzoru inwestorskiego powinien rozpocząć roboty utrzymaniowe nie
później niż w 24 godziny od wezwania pod rygorem: wstrzymania robót z winy
Wykonawcy.
1.5.3 Zgodność robót z PB i ST
Projekt Budowlany i Specyfikacje Techniczne oraz inne dodatkowe dokumenty
przekazane przez inspektora nadzoru inwestorskiego (np. protokóły konieczności na
roboty dodatkowe, zamienne i zaniechane) stanowią o zamówionym zakresie i są
integralną część umowy a wymagania w nich zawarte są obowiązujące dla
Wykonawcy.
Wykonawca nie może wykorzystywać błędów w PB lub ich opuszczać. O ich
wykryciu powinien natychmiast powiadomić inspektora nadzoru inwestorskiego, który
dokona odpowiednich zmian lub poprawek (inspektor nadzoru inwestorskiego w
przypadku poważnych błędów wezwie projektanta do ich usunięcia)
Wszystkie wykonane roboty i dostarczone materiały winny być zgodne PB i ST.
Dane określone w PB i w ST uważane są za wartości docelowe, od których
dopuszczalne są odchylenia w ramach określonego przedziału tolerancji.
Cechy materiałów muszą być jednorodne i wykazywać zgodność z określonymi
wymogami, a rozrzuty tych cech nie mogą przekraczać dopuszczalnego przedziału
tolerancji.
W przypadku gdy roboty lub materiały nie będą w pełni zgodne z PB lub ST i wpłynie
to na zmianę parametrów wykonanych elementów budowli, to takie materiały będą
niezwłocznie zastąpione innymi, a roboty wykonane od nowa na koszt Wykonawcy.
1.6. Projekt Budowlany
Projekt Budowlany dotyczący budowy sieci kanalizacyjnej jak w punkcie 1.3

Przedmiotowy PB składa się z:
1. Projektu budowlanego w temacie j.w (w 4-ch egzemplarzach)
2. Nakładów rzeczowych (w 1 egz + wersja elektroniczna)
3. Kosztorysu inwestorskiego ( w 1 egz)
4. Specyfikacji Technicznej (opracowanej w 1 egz oraz w wersji elektronicznej)
Ponadto obejmuje opracowania pomocnicze:
5. Dokumentację geotechniczną (w 3 egz)
INFORMACJĘ BIOZ opracowano w punkcie 14-tym opisu technicznego do projektu
budowlanego na przedmiotowe zadanie i stanowi ona podstawę do opracowania
przez Wykonawcę PLANU BIOZ czyli Planu Bezpieczeństwa i Ochrony Zdrowia
na budowie.
1.7. Teren budowy
1.7.1 Przekazanie terenu budowy
Wykonawca dostarczy Inwestorowi w terminie na 14 dni przed ustalonym w umowie
terminem przekazania terenu budowy :
- oświadczenia osób funkcyjnych o przyjęciu obowiązków na budowie (kierownik
budowy, kierownicy robót)
- listę pracowników planowanych do zatrudnienia na budowie (imię, nazwisko,
imiona rodziców, data i miejsce urodzenia, adres zamieszkania, nr PESEL, nr
dowodu osobistego, datę wydania i przez kogo wydany)
- listę samochodów planowanych do obsługi budowy (marka, model, nr
rejestracyjny, nr dowodu rejestracyjnego, dane kierowcy)
Inwestor przekaże teren budowy wykonawcy w terminie ustalonym umową.
W dniu przekazania placu budowy Inwestor przekaże dziennik budowy wraz ze
wszystkimi uzgodnieniami prawnymi i administracyjnymi.
Wskaże punkty osnowy geodezyjnej. Wykonawca wykona z materiałów własnych i
usunie nieodpłatnie tymczasowe opomiarowanie punktów poboru mediów ( np.
energii elektrycznej) w sposób uzgodniony z dostawcą (użytkownikiem).
1.7.2 Zabezpieczenie terenu budowy.
Fakt przystąpienia i prowadzenie robót Wykonawca obwieści publicznie w sposób
uzgodniony z inspektorem nadzoru inwestorskiego oraz przez umieszczenie w
miejscach i ilościach określonych przez inspektora nadzoru inwestorskiego, tablic
informacyjnych i ostrzegawczych w miarę potrzeb podświetlanych. Inspektor nadzoru
inwestorskiego określi niezbędny sposób ogrodzenia terenu budowy.
Koszt zabezpieczenia prowadzonych robót nie podlega odrębnej zapłacie.
1.8. Powiązania prawne i odpowiedzialność prawna
1.8.1 Stosowanie się do ustaleń prawa i innych przepisów
Wykonawca zobowiązany jest znać i stosować wszystkie przepisy powszechnie
obowiązujące oraz przepisy wydane przez władze miejscowe, które są w jakikolwiek
sposób związane z robotami i jest w pełni odpowiedzialny za ich przestrzeganie
podczas prowadzenia budowy.

Wykonawca będzie przestrzegać praw patentowych lub innych praw własności i
będzie w pełni odpowiedzialny za wypełnienie wszystkich wymagań prawnych
odnośnie wykorzystania opatentowanych rozwiązań projektowych, urządzeń,
materiałów lub metod i w sposób ciągły będzie informować inspektora o swoich
działaniach, przedstawiając kopie zezwoleń i inne odnośne dokumenty.
Jeśli nie dotrzymanie ww. wymagań spowoduje następstwa finansowe lub prawne to
w całości obciążą one Wykonawcę.
1.8.2 Ochrona własności publicznej i prywatnej
Wykonawca jest zobowiązany do ochrony przed uszkodzeniem lub zniszczeniem
własności publicznej lub prywatnej. Jeżeli w związku z zaniedbaniem, niewłaściwym
prowadzeniem robót lub brakiem koniecznych działań ze strony Wykonawcy
nastąpi
uszkodzenie lub zniszczenie własności prywatnej lub publicznej to Wykonawca na
swój koszt naprawi lub odtworzy uszkodzoną własność.
Stan uszkodzonej i naprawionej własności powinien być nie gorszy niż przed
powstaniem uszkodzenia.
1.8.3 Ochrona środowiska w czasie wykonywania robót
Wykonawca ma obowiązek znać i stosować w czasie prowadzenia robót wszelkie
przepisy ochrony środowiska naturalnego.
W okresie trwania robót Wykonawca będzie:
- podejmować wszystkie uzasadnione kroki zmierzające do stosowania przepisów i
norm dotyczących ochrony środowiska na terenie i wokół terenu budowy, oraz
będzie unikał uszkodzeń lub uciążliwości dla osób lub własności prywatnej i
społecznej a wynikających ze skażenia środowiska, hałasu lub innych przyczyn
powstałych w następstwie jego sposobu działania,
- mieć szczególny wzgląd na prace sprzętu budowlanego używanego na budowie.
Sprzęt nie może powodować zniszczeń w środowisku naturalnym. Opłaty i kary
za przekroczenia w trakcie realizacji robót norm, określonych w odpowiednich
przepisach dotyczących ochrony środowiska, obciążają Wykonawcę,
- wszystkie skutki ujawnione po okresie realizacji robót, a wynikające z zaniedbań
w czasie realizacji robót obciążają Wykonawcę.
1.8.4 Materiały szkodliwe dla otoczenia
Materiały, które w sposób trwały są szkodliwe dla otoczenia, nie będą dopuszczone
do użycia.
Nie dopuszcza się do użycia materiałów wywołujących szkodliwe promieniowanie o
natężeniu większym od dopuszczalnego. Wszystkie materiały użyte do robót będą
musiały mieć świadectwa dopuszczenia do stosowania wydane przez uprawnioną
jednostkę, jednoznacznie określające brak szkodliwego oddziaływania tych
materiałów na środowisko.
Jeżeli Wykonawca użył materiałów szkodliwych dla otoczenia zgodnie ze
specyfikacjami, a ich użycie spowodowało jakiekolwiek zagrożenie dla środowiska, to
konsekwencje tego poniesie Inwestor.

Utylizacja materiałów szkodliwych pochodzących np. z demontażu należy do
Wykonawcy i nie podlega dodatkowej opłacie.
1.8.5 Ochrona przeciwpożarowa
Wykonawca będzie przestrzegać przepisów ochrony przeciwpożarowej.
Wykonawca musi posiadać sprawny sprzęt przeciwpożarowy, wymagany przez
odpowiednie przepisy na terenie budowy, w pomieszczeniach biurowych i
magazynowych oraz w maszynach i pojazdach mechanicznych.
Materiały łatwopalne winny być składowane w sposób zgodny z odpowiednimi
przepisami i zabezpieczone przed dostępem osób trzecich.
Wykonawca będzie odpowiedzialny za wszystkie straty spowodowane pożarem
wywołanym jako rezultat realizacji robót albo przez personel Wykonawcy.
Wykonawca odpowiadać będzie za straty spowodowane przez pożar wywołany
przez osoby trzecie powstały w wyniku zaniedbań w zabezpieczeniu budowy i
materiałów niebezpiecznych.
1.8.6 Bezpieczeństwo i higiena pracy (bhp)
Podczas realizacji robót Wykonawca będzie przestrzegać przepisy dotyczące bhp.
W szczególności Wykonawca ma obowiązek zadbać, aby personel nie wykonywał
pracy w warunkach niebezpiecznych, szkodliwych dla zdrowia oraz nie spełniających
odpowiednich wymagań sanitarnych.
Wykonawca zapewni i będzie utrzymywać wszelkie urządzenia zabezpieczające,
socjalne oraz sprzęt i odpowiednią odzież dla ochrony życia i zdrowia osób
zatrudnionych na budowie oraz dla zapewnie-nia bezpieczeństwa publicznego.
Uznaje się, że wszystkie koszty związane z wypełnieniem wymagań określonych
powyżej nie podlegają odrębnej zapłacie i są uwzględnione w cenie kosztorysowej.
2.0. MATERIAŁY
2.1 Akceptowanie użytych materiałów
Materiały jakie trzeba będzie użyć podczas wykonawstwa przedmiotowej inwestycji
ujęto w opracowanych przedmiarach robót oraz w skróconych zestawieniach RMS
sporządzonych dla realizowanego zakresu robót i załączonch na końcu niniejszego
opracowania – na końcu ST.
Co najmniej na trzy tygodnie przed zaplanowanym wykorzystaniem jakichkolwiek
materiałów przeznaczonych do robót Wykonawca przedstawi szczegółowe
informacje dotyczące proponowanego źródła wytwarzania, zamawiania i
odpowiednie świadectwa badania jakości, do zatwierdzenia przez inspektora
nadzoru inwestorskiego.
Zatwierdzenia danego materiału z danego źródła nie oznacza automatycznego
zatwierdzenia pozostałych materiałów z tego źródła.
Wykonawca zobowiązany jest do prowadzenia badań w celu udokumentowania, że
materiały uzyskane z dopuszczonego źródła w sposób ciągły spełniają wymagania
ST w czasie prowadzenia robót.

Jeżeli materiały z akceptowanego źródła są niejednorodne lub o nie zadawalającej
jakości, Wykonawca powinien zmienić źródło zaopatrywania w materiały.
2.2. Materiały nie odpowiadające wymaganiom
Materiały nie odpowiadające wymaganiom zostaną przez Wykonawcę wywiezione z
terenu budowy.
Wbudowanie materiałów bez akceptacji inspektora nadzoru inwestorskiego
Wykonawca wykonuje na własne ryzyko licząc się z tym, że roboty zostaną
nieprzyjęte i niezapłacone.
2.3.Przechowywanie i składowanie materiałów
Wykonawca zapewni aby tymczasowo składowane materiały, do czasu gdy będą
one potrzebne do wbudowania były zabezpieczone przed zniszczeniem, zachowały
swoją jakość i właściwości, oraz były dostępne do kontroli przez inspektora nadzoru
inwestorskiego.
Przechowywanie materiałów musi się odbywać na zasadach i w warunkach
odpowiednich dla danego materiału oraz żeby w sposób skuteczny zabezpieczone
były przed dostępem osób trzecich.
Wszystkie miejsca czasowego składowania materiałów powinny być po zakończeniu
robót doprowadzone przez Wykonawcę do ich pierwotnego stanu.
2.4 .Rodzaj i ilość podstawowych materiałów
Wykonawca w celu ułożenia kanałów zgodnie z Projektem Budowlanym musi
zabezpieczyć materiały wymienione w przedmiarze robót.
Ponadto należy wykonać: 2 szt przepompowni sieciowej (zbiorczej) i osadnik
tłuszczu i piasku (zlokalizowany przed przepompownią); oraz 45 szt przepompowni indywidualnych (przyzagrodowych).
Wszystkie materiały przewidziane w PB Wykonawca znajdzie w przedmiarach robót
zamieszczonych na końcu niniejszego opracowania.
3.0. SPRZĘT
Wykonawca jest zobowiązany do używania jedynie takiego sprzętu, który nie
spowoduje niekorzystnego wpływu na jakość wykonywanych robót i będzie
gwarantować przeprowadzenie robót, zgodnie z zasadami określonymi w PB i ST.
W przypadku braku ustaleń w wyżej wymienionych dokumentach, sprzęt powinien
być uzgodniony i zaakceptowany przez inspektora nadzoru inwestorskiego.

Liczba i wydajność sprzętu będzie gwarantować prowadzenie robót zgodnie z PB i
ST. Sprzęt należący do Wykonawcy lub wynajęty do wykonania robót ma być
utrzymywany w dobrym stanie i w gotowości do pracy. Sprzęt winien być zgodny z
normami ochrony środowiska i przepisami jego użytkowania.
Wykonawca dostarczy na żądanie inspektorowi nadzoru inwestorskiego kopie
dokumentów potwierdzających dopuszczenie sprzętu do użytkowania, tam gdzie jest
to wymagane przepisami.
Wybrany sprzęt po akceptacji, nie może być później zmieniany bez jego zgody.
Jakikolwiek sprzęt, maszyny, urządzenia i narzędzia nie gwarantujące zachowania
warunków technologicznych, zostaną przez inspektora nadzoru inwestorskiego nie
dopuszczone do robót.
Wykonawca jest zobligowany do skalkulowania kosztów jednorazowych sprzętu w
cenie jednostkowej robót do których jest przeznaczony, koszty transportu sprzętu nie
podlegają oddzielnej zapłacie.
4.0. TRANSPORT
Wykonawca jest zobowiązany do stosowania jedynie takich środków transportu,
które nie wpłyną niekorzystnie na jakość wykonywanych robót i właściwości
przewożonych materiałów.
Wykonawca będzie usuwał na bieżąco i na własny koszt, wszelkie zanieczyszczenia
spowodowane jego pojazdami na drogach publicznych i na dojazdach na teren
budowy.
5.0. WYKONANIE ROBÓT
5.1 Ogólne zasady wykonywania robót.
Wykonanie robót zasadniczych obejmuje montaż sieci kanalizacyjnych (w zakresie
opisanym w punkcie 2.4 ) oraz montaż przepompowni głównej i przyzagrodowych.
Wykonawca odpowiedzialny jest za prowadzenie robót zgodnie z umową oraz za
jakość stosowanych materiałów i wykonywanych robót, za ich zgodność z PB,
wymaganiami ST, PZJ oraz poleceniami inspektora nadzoru inwestorskiego.
Wykonawca ponosi odpowiedzialność za dokładne wyznaczenie wysokości (czytaj
głębokości) wszystkich elementów robót zgodnie z rzędnymi odniesionymi w PB lub
przekazanymi przez inspektora nadzoru inwestorskiego. Wysokości nie odniesione w
PB i nie podane przez inspektora należy wyznaczyć zgodnie z odpowiednimi
obowiązującymi przepisami.
5.2 Decyzje i polecenie inspektora nadzoru inwestorskiego.
Decyzje inspektora dotyczące akceptacji lub odrzucenia materiałów i elementów
robót będą oparte na wymaganiach sformułowanych w umowie, PB, ST, PN, innych
normach i instrukcjach.

Inspektor jest upoważniony do inspekcji wszystkich robót i kontroli wszystkich
materiałów dostarczonych na budowę lub na niej produkowanych.
Polecenia inspektora będą wykonywane nie później niż w czasie przez niego
wyznaczonym, po ich otrzymaniu przez Wykonawcę, pod groźbą zatrzymania robót.
Skutki finansowe z tego tytułu poniesie Wykonawca.
W przypadku opóźnień realizacyjnych budowy, stwarzających zagrożenie dla
finalnego zakończenia robót, inspektor ma prawo wprowadzić podwykonawcę na
określone roboty na koszt Wykonawcy.
6. 0.KONTROLA JAKOŚCI ROBÓT
6.1 Program zapewnienia jakości (PZJ).
Do obowiązków Wykonawcy należy opracowanie i przedstawienie do aprobaty
inspektora nadzoru PZJ, w którym przedstawi on zamierzony sposób wykonania
robót, możliwości techniczne, kadrowe i organizacyjne, gwarantujące wykonanie
robót zgodnie z PB, ST oraz poleceniami i ustaleniami inspektora.
Program zapewnienia jakości winien zawierać:
a) Część ogólną opisującą:
– organizację wykonania robót w tym terminy i sposób prowadzenia robót;
– bhp;
– wykaz zespołów roboczych, ich kwalifikacje i przygotowanie praktyczne;
– wykaz osób odpowiedzialnych za jakość i terminowość wykonania
poszczególnych robót;
b) Część szczegółową opisującą dla każdego asortymentu robót:
– wykaz maszyn i urządzeń stosowanych na budowie z ich parametrami
technicznymi oraz wyposażeniem;
– sposób postępowania z materiałami i robotami nie odpowiadającymi
wymogom;
6.2 Zasady kontroli jakości robót
Wykonawca odpowiedzialny jest za pełną kontrolę robót i jakości materiałów.
Wykonawca zapewni odpowiedni system kontroli, włączając personel, sprzęt,
zaopatrzenie i wszystkie urządzenia niezbędne do prowadzenia kontroli robót.
Minimalne wymagania co do zakresu badań i ich częstotliwości są określone w
normach.
W przypadku gdy nie zostały one tam określone, inspektor ustali jaki zakres kontroli
jest konieczny, aby zapewnić wykonanie zgodne z PB.
6.3 Badania i pomiary
Wszystkie badania i pomiary będą przeprowadzane zgodnie z wymaganiami norm i
instrukcji.
Przed przystąpieniem do pomiarów lub badań, Wykonawca powiadomi Inspektora o
rodzaju, miejscu i terminie pomiaru lub badania. Po wykonani pomiaru lub badania,
Wykonawca przedstawi na piśmie ich wyniki do akceptacji przez Inspektora. Wyniki
przechowywane będą na terenie budowy i okazywane na każde żądanie Inspektora
nadzoru.

6.4 Badania prowadzone przez inspektora nadzoru inwestorskiego
Inspektor, po uprzedniej weryfikacji systemu kontroli robót przedstawionego przez
Wykonawcę w PZJ, będzie oceniać zgodność materiałów i robót z wymaganiami ST
na podstawie wyników dostarczonych przez Wykonawcę. Jeżeli wyniki tych badań
wykażą, że raporty wykonawcy są nie wiarygodne, to Inspektor zleci
przeprowadzenie powtórnych lub dodatkowych badań. W tym przypadku całkowite
koszty powtórnych lub dodatkowych badań poniesione zostaną przez Wykonawcę.
W przypadku powtarzania się niewiarygodności w prowadzeniu badań przez
Wykonawcę, Inspektor może wprowadzić stały, niezależny nadzór nad badaniami.
Koszt tego nadzoru poniesie Wykonawca.
6.5 Atesty jakości materiałów i urządzeń
Przed wykonaniem badań jakości materiałów przez Wykonawcę, Inspektor może
dopuścić do użycia materiały posiadające atest producenta stwierdzający ich pełna z
warunkami podanymi w ST.
W przypadku materiałów, dla których atesty są wymagane przez ST, każda partia
materiału dostarczona na budowę winna posiadać atest określający w sposób
jednoznaczny jej cechy.
Produkty przemysłowe muszą posiadać atesty wydane przez producenta, poparte w
razie potrzeby wynikami wykonanych przez niego badań. Kopie wyników tych badań
będą dostarczone przez Wykonawcę Inspektorowi. Materiały posiadające atesty, a
urządzenia ważne legalizacje, mogą być badane w dowolnym czasie.
Atesty i legalizacje przechowywane będą na terenie budowy i okazywane
Inspektorowi na każde żądanie.
7.0. DOKUMENTY BUDOWY.
7.1 Dziennik budowy
Dziennik budowy jest wymaganym dokumentem prawnym obowiązującym Inwestora
i Wykonawcę w okresie trwania budowy.
Obowiązek prowadzenia dziennika budowy spoczywa na Wykonawcy.
Zapisy w dzienniku budowy będą dokonywane na bieżąco i będą dotyczyć przebiegu
robót, stanu bezpieczeństwa ludzi i mienia oraz technicznej i ekonomicznej strony
budowy.
Każdy zapis w dzienniku budowy będzie opatrzony datą jego dokonania, podpisem
osoby, która dokonała zapisu, z podaniem imienia i nazwiska oraz stanowiska
służbowego. Zapisy będą czytelne, dokonywane trwałą techniką, w porządku
chronologicznym, bezpośrednio jeden po drugim, bez przerw. Załączone do
dziennika budowy protokóły i inne dokumenty będą oznaczone kolejnym numerem
załącznika, opatrzone datą i podpisem Wykonawcy oraz Inspektora.
Do dziennika budowy należy wpisywać w szczególności:
- datę przyjęcia i zakres obowiązków osób funkcyjnych na budowie
- datę przyjęcia placu budowy
-	datę rozpoczęcia robót

- uzgodnienie przez Inspektora PZJ i harmonogramów robót
- terminy rozpoczęcia i zakończenia poszczególnych elementów robót
- przebieg robót, trudności i przeszkody w ich prowadzeniu, okresy i przyczyny
przerw w robotach,
- uwagi i polecenia Inspektora,
- daty zarządzenia wstrzymania robót z podaniem przyczyn ich wstrzymania
- zgłoszenia i daty odbioru robót zanikających, ulegających zakryciu, częściowych i
końcowych odbiorów robót,
- wyjaśnienia uwagi i propozycje Wykonawcy,
- dane dotyczące czynności geodezyjnych dokonywanych przed i w trakcie
wykonywania robót,
- dane dotyczące sposobu zabezpieczenia robót,
- dane dotyczące jakości materiałów, oraz wyniki przeprowadzonych badań z
podaniem kto je prowadził
- wyniki prób poszczególnych elementów budowli z podaniem kto je prowadził,
- inne istotne informacje o przebiegu robót.
Propozycje, uwagi i wyjaśnienia Wykonawcy, wpisane do dziennika budowy będą
przedstawiane Inspektorowi do ustosunkowania się.
Decyzje Inspektora wpisane do dziennika budowy Wykonawca podpisuje z
zaznaczeniem ich przyjęcia lub zajęciem stanowiska.
Wpis projektanta do dziennika budowy obliguje Inspektora do ustosunkowania się.
Projektant nie jest jednak stroną umowy i nie ma uprawnień do wydawania poleceń
Wykonawcy robót.
7.2. Księga obmiaru robót
Księga obmiaru robót jest dokumentem budowy. Za prowadzenie księgi obmiaru
robót odpowiedzialny jest Wykonawca.
Księga obmiaru robót stanowi dokument pozwalający na rozliczenie faktycznego
wykonania każdego z elementów robót i stanowi podstawę do zapłaty. Obmiary
wykonanych robót prowadzi się w sposób ciągły w jednostkach przyjętych w ST.
Księga obmiaru robót zawiera karty obmiaru robót z:
- numerem kolejnym karty
- podstawą wyceny i opisem robót
- ilość przedmiarową robót
- datą obmiaru
- obmiarem przeprowadzonym zgodnie z zasadami podanymi w pkt. 8.0. ST
- ilością robót wykonanych od początku budowy
Księga obmiaru robót musi być przedstawiana do sprawdzenia Inspektorowi po
wykonaniu robót, przed ich zakryciem jednak nie później niż na koniec okresu
rozrachunkowego wynikającego z umowy.
Fakt przedstawienia księgi obmiaru robót Inspektorowi do potwierdzenia faktycznie
wykonanego zakresu robót Wykonawca uwidoczni wpisem do dziennika budowy.

7.3. Dokumenty laboratoryjne
Atesty materiałów, orzeczenia o jakości materiałów, recepty robocze i kontrolne
wyniki badań Wykonawcy będą stanowić załącznik do protokółu odbioru.
7.4. Pozostałe dokumenty budowy
Do dokumentów budowy zalicza się także:
- decyzja pozwolenia na budowę
- protokół przekazania placu budowy
- harmonogram budowy
- umowy cywilnoprawne z osobami trzecimi i inne umowy cywilnoprawne
- protokóły odbioru robót
- protokóły z narad i ustaleń
- dowody przekazania materiałów z demontażu,
- korespondencja na budowie
7.5. Przechowywanie dokumentów budowy
Dokumenty budowy będą przechowywane na budowie w miejscu odpowiednio
zabezpieczonym.
Zaginięcie któregokolwiek z dokumentów spowoduje jego natychmiastowe
odtworzenie w formie przewidzianej prawem.
Dokumenty budowy będą zawsze dostępne dla Inspektora i przedstawiane na
życzenie Inwestora.
8.0. OBMIAR ROBÓT
8.1 Ogólne zasady obmiaru robót
Obmiar robót będzie odzwierciedlał faktyczny zakres wykonanych robót zgodnie z
PB i ST, w jedno-stkach ustalonych w wycenionym kosztorysie ofertowym.
Obmiaru robót dokonuje Wykonawca po powiadomieniu Inspektora nadzoru o
zakresie obmierzanych robót i terminie obmiaru, co najmniej na trzy dni przed tym
terminem. Wyniki obmiaru wpisywane będą do Księgi obmiaru robót.
Jakikolwiek błąd lub przeoczenie (opuszczenie) nie zwalnia Wykonawcy od
obowiązku ukończenia wszystkich robót. Błędne dane zostaną poprawione wg
ustaleń inspektora na piśmie.
Obmiar gotowych robót będzie przeprowadzony z częstością wymaganą do
umownych płatności.
8.2 Czas przeprowadzania obmiaru
Obmiary będą przeprowadzane przed ostatecznym odbiorem robót, a także w
przypadku występowania dłuższych przerw w robotach i zmiany Wykonawcy.

8.3 Wykonywanie obmiaru robót
Roboty pomiarowe do obmiaru oraz nieodzowne obliczenia wykonywane będą w
sposób zrozumiały i jednoznaczny.
Do pomiaru używane będą tylko sprawne narzędzia pomiarowe, posiadające
czytelną skalę, jednoznacznie określającą wykonany pomiar.
Wykonany obmiar robót zawierać będzie:
- podstawę wyceny i opis robót
- ilość przedmiarową robót (z kosztorysu ofertowego)
- datę obmiaru
- miejsce obmiaru przez podanie: nr detalu, elementu, wykonanie szkicu
pomocniczego
- obmiar robót (np. ziemnych) z podaniem składowych obmiaru w kolejności:
długość x szerokość x głębokość , a kanałów : długość = wynik obmiaru
- ilość robót wykonanych od początku budowy
- dane osoby sporządzającej obmiar
9.0. ODBIÓR ROBÓT
9.1 Rodzaje odbiorów
Roboty odbiorowe, podlegają następującym etapom robót, dokonywanym przez
Inspektora:
- odbiorowi robót zanikających
- odbiorowi częściowemu, elementów robót
- odbiorowi końcowemu, ostatecznemu
- odbiorowi pogwarancyjnemu
9.2 Odbiór robót zanikających i ulegających zakryciu
Odbiór robót zanikających i ulegających zakryciu polega na finalnej ocenie ilości i
jakości wykony-wanych robót, które w dalszym procesie realizacji ulegną zakryciu.
Odbioru robót dokonuje Inspektor.
Gotowość danej części robót do odbioru zgłasza Wykonawca wpisem do dziennika
budowy i jednoczesnym powiadomieniem Inspektora. Odbiór przeprowadzony
będzie niezwłocznie, nie później jednak, niż w ciągu 3 dni od daty zgłoszenia wpisem
do dziennika budowy i powiadomienia o tym fakcie Inspektora.
9.3 Odbiór częściowy
Odbiór częściowy polega na ocenie ilości i jakości wykonanych części robót.
Odbioru robót dokonuje Inspektor.
Gotowość danej części robót do odbioru zgłasza Wykonawca wpisem do dziennika
budowy i jednoczesnym powiadomieniem Inspektora. Odbiór przeprowadzony
będzie niezwłocznie, nie później jednak, niż w ciągu 3 dni od daty zgłoszenia wpisem
do dziennika budowy i powiadomienia o tym fakcie Inspektora.

9.4. Odbiór ostateczny (końcowy)
Odbiór ostateczny polega na finalnej ocenie rzeczywistego wykonania robót w
odniesieniu do ich ilości, jakości i wartości. Całkowite zakończenie robót oraz
gotowość do odbioru ostatecznego będzie stwierdzona przez Wykonawcę wpisem
do dziennika budowy z bezzwłocznym powiadomieniem na piśmie o tym fakcie
Inwestora.
Osiągnięcie gotowości do odbioru musi potwierdzić wpisem do dziennika budowy
Inspektor nadzoru inwestorskiego.
Wykonawca przekaże Inspektorowi nadzoru kompletny operat kolaudacyjny,
zawierający dokumenty zgodnie z wykazem zawarty w pkt. 8.6 . W terminie siedmiu
dni od daty potwierdzenia gotowości do odbioru Inwestor powiadomi pisemnie
Wykonawcę o dacie rozpoczęcia odbioru i składzie powołanej komisji kolaudacyjnej.
Rozpoczęcie prac komisji nastąpi nie później niż przed upływem terminu
określonego w umowie.
Komisja odbierająca roboty dokona ich oceny jakościowej na podstawie
przedłożonych dokumentów, wyników badań i pomiarów, oceny wizualnej oraz
zgodności wykonania robót z PB i ST. W toku odbioru ostatecznego komisja
zapozna się z realizacją robót, zwłaszcza w zakresie wykonania robót
uzupełniających i robót poprawkowych.
W przypadku niewykonania wyznaczonych robót poprawkowych lub robót
uzupełniających komisja przerwie swoje czynności i ustali nowy termin odbioru
ostatecznego.
W przypadku stwierdzenia przez komisje, że jakość wykonanych robót w
poszczególnych asortymentach nieznacznie odbiega od wymaganej PB lub ST z
uwzględnieniem tolerancji i nie ma większego wpływu na cechy eksploatacyjne
obiektu i bezpieczeństwo osób, zwierząt i mienia, komisja dokona potrąceń,
oceniając pomniejszoną wartość wykonanych robót w stosunku do wymagań
przyjętych w umowie.
9.5 Odbiór pogwarancyjny
Obiór pogwarancyjny polega na ocenie wykonanych robót związanych z usunięciem
wad stwierdzonych przy odbiorze ostatecznym i zaistniałych w okresie
gwarancyjnym. Odbiór pogwarancyjny będzie dokonany na podstawie oceny
wizualnej obiektu z uwzględnieniem zasad odbioru ostatecznego.
9.6 Dokumenty odbioru ostatecznego
Podstawowym dokumentem do dokonania odbioru ostatecznego jest protokół
odbioru ostatecznego robót sporządzony wg wzoru ustalonego przez Inwestora.
Do odbioru ostatecznego Wykonawca jest zobowiązany przygotować operat
kolaudacyjny zawierający:
- PB powykonawczy z naniesionymi zmianami wykonawczymi
- Dziennik budowy – oryginał i kopię
- Obmiar robót
- Dokumenty ustalające wartość końcową robót (kalkulację końcową, kosztorys
końcowy)
- Atesty jakościowe wbudowanych materiałów

- Dokumenty potwierdzające legalizację wbudowanych urządzeń
- Sprawozdania techniczne z prób ruchowych
- Protokoły prób i badań
- Protokoły odbioru robót zanikających
- Rozliczenie z demontażu
- Oświadczenia osób funkcyjnych na budowie wymagane Prawem Budowlanym
- Inne dokumenty wymagane przez Inwestora ( np. i n w e n t a r y z a c j ę )
W przypadku, gdy według komisji, roboty pod względem przygotowania
dokumentacyjnego nie będą gotowe do odbioru ostatecznego, komisja w
porozumieniu z Wykonawcą wyznaczy ponowny termin odbioru ostatecznego robót.
Wszystkie zarządzone przez komisję roboty poprawkowe lub uzupełniające będą
zestawione wg wzoru ustalonego przez Inwestora, wykonane i zgłoszone pisemnie
przez Wykonawcę do odbioru w terminie ustalonym przez komisję.
10.0. PODSTAWA PŁATNOŚCI
Podstawą płatności jest cena za jednostkę obmiaru (cena jednostkowa) ustalona dla
danej pozycji na podstawie kalkulacji jednostkowych wykonanych przez Wykonawcę
przyjęta przez Inwestora w umowie.
Cena jednostkowa pozycji uwzględnia wszystkie czynności , wymagania i badania
składające się na jej wykonanie, określone w ST i PB.
Cena jednostkowa obejmuje:
- robociznę
- wartość zużytych materiałów wraz z kosztami ich zakupu,
- wartość pracy sprzętu wraz z kosztami jednorazowymi (sprowadzenie sprzęty na
plac budowy i z powrotem, montaż i demontaż na stanowisku pracy)
- koszty pośrednie w skład których wchodzą: płace personelu i kierownictwa
zakładu, pracowników nadzoru i laboratorium, wydatki dotyczące bhp, usługi obce
na rzecz budowy, ubezpieczenia, koszty zarządu przedsiębiorstwa Wykonawcy,
koszty eksploatacji zaplecza,
- zysk kalkulacyjny zawierający: ewentualne ryzyko Wykonawcy z tytułu innych
wydatków które mogą wystąpić w czasie realizacji robót .
11.0. PRZEPISY ZWIĄZANE
11.1. – Warunki techniczne wykonawstwa i odbioru robót budowlano- montażowych
cz.II. Instalacje sanitarne i przemysłowe.
11.2. - Ustawa z dnia 7 czerwca 2001 r o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i
zbiorowym odprowadzeniu ścieków Dz. U. 72/ 2001 r.
11.3. - Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r Prawo budowlane (Dz.U. Nr 207 z 2003r poz.
2016 ze zmianami w Dz.U. z 2004r Nr 6, poz.41, Nr 92, poz.881, Nr 93, poz
888)
11.4. –Ustawa z dnia 29 styczeń 2004 r .Prawo zamówień publicznych (Dz.U.z dnia
9 lutego 2004r.)
11.5 – Ustawa z dnia 11 lipca 2003 r. o ochronie przeciwpożarowej (Dz.U. Nr 121
poz. 1139 )

11.6 – Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U.
Nr 80 poz. 717 z 2003 r. tekst jednolity)
11.7.– Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 15.01.2002 ( Dz.U.2002/8/71 -
zm. Dz. U 2002/ 25/ 256) zmieniające rozporządzenie w sprawie aprobat i
kryteriów technicznych oraz jednostkowego stosowania wyrobów
budowlanych;.
11.8.- Rozporządzenie Ministra Gospodarki z dnia 20 września 2001 roku ( Dz.U.
2001 /118 /1263 ) w sprawie bezpieczeństwa i higieny pracy podczas
eksploatacji maszyn i innych urządzeń technicznych do robót ziemnych,
budowlanych i drogowych;
11.9. - Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12.04.2002 .( Dz.U2002/75/
690 ) w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki
i ich usytuowanie;
11.10- Rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 11.06.2002 (Dz.U.
2002/ 91 /811 - tekst jednolity Dz.U. 2003/ 169/1650 ) zmieniające
rozporządzenie w sprawie ogólnych przepisów bezpieczeństwa i higieny
pracy;
11.11 –Rozporządzenie Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 30.
09. 2003 r (Dz.U. 2003/ 178/ 1745) zmieniające rozporządzenie w sprawie
minimalnych wymagań dotyczących bezpieczeństwa i higieny pracy w
zakresie użytkowania maszyn przez pracowników podczas pracy;
11.12- Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 26.06.2002 r. (Dz.U.2002/ 108/
953 ) w sprawie dziennika budowy, montażu i rozbiórki, tablicy informacyjnej
oraz ogłoszenia zawierające dane dotyczące bezpieczeństwa pracy i
ochrony zdrowia;
11.13. -Rozporządzenie Ministra Gospodarki z dnia 30.10.2002 r (Dz.U. 2002/ 191/
1596 – zm. Dz.U. 2003/ 178/ 1745 ) w sprawie minimalnych wymagań
dotyczących bezpieczeństwa i higieny pracy w zakresie użytkowania
maszyn przez pracowników podczas pracy;
11.14. -Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 06.02 2003r (Dz.U.2003/47/
401) w sprawie bezpieczeństwa i higieny pracy podczas wykonywania robót
budowlanych;
11.15. -Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 23.06.2003r (Dz.U. 2003/ 120/
1126) w sprawie informacji dotyczącej bezpieczeństwa i ochrony zdrowia
oraz planu bezpieczeństwa i ochrony zdrowia;
11.16. Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 03.07.2003 (Dz.U.2003/ 120/
1133) w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego.
11.17. -Ustawa z dnia 14.07.2003 r. (Dz. U. 2003/ 213/ 2081) o zmianie ustawy –
Kodeks pracy oraz o zmianie niektórych innych ustaw;.
11.18.- Ustawa z dnia 21.marca1985 r (Dz.U. nr 71/ 2000 ).o drogach publicznych;
11.19- Ustawa z dnia 27 kwietnia 2001 r ( Dz.U. nr 62 / 2001) - Prawo ochrony
środowiska ;
11.20– Ustawa z dnia 18 lipca 2001 r. (Dz.U. nr 115/ 2001) – Prawo wodne.

12.0. OBOWIĄZUJĄCE NORMY
12.1.- Polska Norma PN -92/B -10735. K a n a l i z a c j a . Przewody kanalizacyjne.
Wymagania i badania przy odbiorze.
12.2 – Polska Norma PN – 71/H – 04651. Ochrona przed korozją. Klasyfikacja i
określenie agresywności korozyjnej środowiska.
12.3.- Polska Norma PN–80/B–01800. Antykorozyjne zabezpiecz .w budownictwie.
Konstrukcje betonowe i żelbetowe. Klasyfikacja i określenie środowiska.
12.4. – Polska Norma PN- 80/B-01801. Antykorozyjne zabezpiecz. w budownictwie.
Konstrukcje betonowe i żelbetowe. Podstawowe zasady projektowania.
12.5. – Polska Norma PN – 70 / N - 012070. Wytyczne znakowania rurociągów.
Podstawowe nazwy i określenia.
12.6. –Polska Norma PN – 68 / B – 06050. Roboty ziemne budowlane. Wymagania
w zakresie wykonywania i badania przy odbiorze.
12.7. – Norma Branżowa BN – 83 / 8836 – 02. Roboty ziemne, wykopy otwarte dla
przewodów wodociągowych i kanalizacyjnych. Warunki techniczne
wykonania.

Podczas realizacji robót budowlano – montażowych należy stosować się do
norm i przepisów wyszczególnionych w projekcie.

                                                                       Opracował: Ludwik Borek