SPECYFIKACJA TECHNICZNA 
WYKONANIA I ODBIORU ROBÓT

ST-01.01.

ROBOTY ZIEMNE

1.	WSTĘP
1.1.	Przedmiot ST
Przedmiotem Specyfikacji Technicznej są wymagania techniczne dotyczące wykonania i odbioru wszelkich robót związanych z remontem rowów melioracji szczegółowych „P-E, P-D i P-C – Etap I” stanowiących odpływ wód deszczowych z terenu Pomorskiej Specjalnej Strefy Ekonomicznej w Łysomicach. 
1.2.	Zakres stosowania ST
Niniejsza Specyfikacja Techniczna powinna być stosowana jako dokument przetargowy i kontraktowy przy zlecaniu i realizacji robót objętych w/w kontraktem.
1.3.	Zakres robót objętych ST
Ustalenia zawarte w niniejszej Specyfikacji Technicznej dotyczą prowadzenia robót ziemnych związanych z remontem rowów melioracji szczegółowych i przebudową przepustów w tym:
•	wytyczenie robót,
•	zebranie górnej warstwy ziemi urodzajnej,
•	odmulenie dna rowu
•	ręczny wykop pod umocnienia dna i skarp.
•	wykopy kubaturowe przy przebudowie przepustów.
•	wykop rowu.
•	wyrównanie skarp
•	odwodnienie wykopów,
•	wykonanie podsypek wyrównawczych i przygotowanie podłoża (wyrównanie, zagęszczenie, wyprofilowanie)
•	wykonanie zasypek ochronnych
•	zasypka wykopów gruntem rodzimym z zagęszczeniem
•	rozplantowanie nadmiaru gruntu.
1.4.	Określenia podstawowe
Określenia podstawowe są zgodne z obowiązującymi polskimi normami i z definicjami podanymi w ST-00.00. „Wymagania ogólne”.
1.5.	Ogólne wymagania dotyczące robót
Ogólne wymagania dotyczące robót podano w ST-00.00. „Wymagania ogólne”.

2.	MATERIAŁY
2.1.	Ogólne wymagania dotyczące materiałów
Ogólne wymagania dotyczące materiałów, ich pozyskiwania i składowania podano w 
ST-00.00. „Wymagania ogólne”.
2.2.	Stosowane materiały
•	Grunt piaszczysty wydobyty z wykopów i składowany na odkład na obsypanie budowli oraz do zasypek wykopów liniowych.
•	Słupki drewniane iglaste śr.70 mm do pomiarów.
•	Deski iglaste do łat celowniczych
•	Wypraski stalowe i rozpory drewniane do szalowania wykopów
•	Piasek do wykonania podsypek pod umocnienia
•	Mieszanki żwirowo piaskowe do zasypek ochronnych.
3.	SPRZĘT 
3.1.	Ogólne wymagania dotyczące sprzętu
Ogólne wymagania dotyczące sprzętu podano w ST-00.00. „Wymagania ogólne”.
3.2.	Sprzęt do robót ziemnych, przygotowawczych
Wykonawca przystępujący do wykonania robót ziemnych powinien wykazać się możliwością korzystania z następującego sprzętu do:
•	odspajania i wydobywania gruntów ( koparki 0,15m3 i 0,25m3)
•	przemieszczania gruntów (spycharki 55kW /75KM/, ładowarki)
•	transportu mas ziemnych (samochody wywrotki, samochody skrzyniowe)
•	sprzętu zagęszczającego ( ubijaki, wibrator powierzchniowy itp.).
•	Sprzęt odwadniający 
•	Niwelator
i inny sprzęt – odpowiadający pod względem typów i wielkości wymaganiom zawartym w projekcie organizacji Robót zaakceptowanym przez Inżyniera.

4.	TRANSPORT 
4.1.	Ogólne wymagania dotyczące transportu
Ogólne wymagania dotyczące transportu podano w ST-00.00. „Wymagania ogólne”.
Wybór środków transportowych oraz metod transportu powinien być dostosowany do kategorii gruntu (materiału), jego objętości, technologii odspajania i załadunku oraz od odległości transportu. 
Wydajność środków transportowych powinna być ponadto dostosowana do wydajności sprzętu stosowanego do urabiania i wbudowania gruntu (materiału).
Zwiększenie odległości transportu ponad wartości zatwierdzone nie może być podstawą roszczeń Wykonawcy, dotyczących dodatkowej zapłaty za transport, o ile zwiększone odległości nie zostały wcześniej zaakceptowane na piśmie przez Inżyniera. Samochód samowyładowczy i inne środki transportu - odpowiadające pod względem typów i wielkości wymaganiom zawartym w projekcie organizacji Robót zaakceptowanym przez Inżyniera.

5.	WYKONANIE ROBÓT
5.1.	Ogólne zasady wykonania robót
Ogólne zasady wykonywania robót podano w ST-00.00. „Wymagania ogólne”.
	Wymagania te dotyczą następującego zakresu Robót:
a.	Roboty przygotowawcze (zapoznanie się z planem sytuacyjno – wysokościowym, wymiarami istniejących i projektowanych budowli, wytyczenie i trwałe oznaczenie robót ziemnych, przygotowanie terenu, zabezpieczenie istniejącego uzbrojenia)
b.	Wycięcie krzewów ze skarp rowu.
c.	Odspojenie i odkład urobku, rozplantowanie nadmiaru gruntu na Terenie Budowy w miejscu uzgodnionym z Inżynierem lub wywóz nadmiaru poza teren budowy.
d.	Wyselekcjonowanie gruntu do podsypek, zasypek ochronnych i nasypów
e.	Przygotowanie podłoża (podsypki, zagęszczenie i formowanie)
f.	Wykonanie podsypek i zasypek z piasku i mieszanek piaskowo żwirowych.
g.	Zasypka i zagęszczenie gruntu rodzimego.
5.2.	Roboty przygotowawcze
Przed przystąpieniem do robót Wykonawca dokona ich wytyczenia i trwale oznaczy je w terenie za pomocą kołków osiowych, kołków świadków i kołków krawędziowych.
Wytyczenie robót powinno być wykonane przez geodetę z uprawnieniami.
Projektowaną oś kanału (przewodu) należy oznaczyć w terenie w sposób trwały i widoczny z założeniem ciągu reperów roboczych. Punkty na osi trasy należy oznaczyć za pomocą drewnianych palików, tzw. kołków osiowych z gwoździami. 
Kołki osiowe należy wbić na każdym załamaniu trasy i osiach wszystkich studzienek, a na odcinkach prostych, co około 30 – 50 m. Na każdym odcinku należy utrwalić, co najmniej 3 punkty. 
Kołki świadki wbija się po obu stronach wykopu, tak, aby istniała możliwość odtworzenia jego osi podczas prowadzenia robót. W terenie zabudowanym repery robocze należy osadzać w ścianach budynków w postaci haków lub bolców. 
Ciąg reperów roboczych należy nawiązać do reperów sieci państwowej. Szkice sytuacyjne reperów i ich rzędne Wykonawca przekaże Inżynierowi.
W trakcie robót ziemnych należy zainstalować urządzenia odwadniające, zabezpieczyć wykopy przed napływem wód opadowych i powierzchniowych. Urządzenia odwadniające należy kontrolować i konserwować przez cały czas trwania robót. 
W trakcie realizacji robót ziemnych należy nad otwartymi wykopami ustawić ławy celownicze umożliwiające odtworzenie projektowanej osi wykopu i przewodu oraz kontrolę rzędnych ław.
5.3.	Roboty ziemne i przygotowanie podłoża
Roboty ziemne wykonać zgodnie z normą BN-83/8836-02, PN-B-06050:1999, 
PN-B-10736:1999.
Rozpoczęcie robót należy zgłosić zainteresowanym instytucjom zgodnie z treścią uzgodnień dołączonych do Projektu Budowlanego. O terminie rozpoczęcia należy powiadomić, właścicieli gruntów przyległych do miejsca prowadzenia robót i uzyskać ich zgodę na czasowe wejście na ich grunt oraz powiadomić użytkowników istniejącego uzbrojenia.
Wykopy należy wykonać ręcznie lub mechanicznie przy użyciu koparek a w pobliżu istniejącego uzbrojenia oraz w pobliżu drzew wykopy wykonywać wyłącznie ręcznie.
Wykopy wykonywać przy zachowaniu bezpiecznego nachylenia skarp. 
Przed przystąpieniem do wykopów, na trasie prowadzonych robót, należy uprzednio zebrać wierzchnią warstwę urodzajną i składować ją po przeciwnej stronie wykopów niż grunt z wykopu. Po wykonaniu robót technologicznych urodzajną warstwę gruntu rozścielić w miejscu jej pierwotnego zalegania.
Nadmiar gruntu z wyporu należy rozplantować w terenie nieutwardzonym.
W trakcie prowadzenia robót ziemnych wykopy wygrodzić i oznakować.
Wszystkie napotkane przewody podziemne na trasie wykonywanego wykopu, krzyżujące się lub biegnące równolegle z wykopem powinny być zabezpieczone przed uszkodzeniem, a w razie potrzeby podwieszone w sposób zapewniający ich eksploatację.
Dno wykopu powinno być równe i wykonane ze spadkiem ustalonym w Dokumentacji Projektowej, przy czym powinno być ono na poziomie wyższym od rzędnej projektowanej o 0,20m.
Zdjęcie pozostawionej warstwy (0,20m) gruntu należy wykonać bezpośrednio przed ułożeniem przewodów. Usunięcie tej warstwy Wykonawca wykona ręcznie lub w sposób uzgodniony z Inżynierem.
Wykopy pod przewody powinny być rozpoczynane od najniżej położonego punktu kanału przesuwając się stopniowo do góry. 
Przed przystąpieniem do wykonywania wykopów, Wykonawca ma obowiązek sprawdzenia zgodności rzędnych terenu z danymi w Dokumentacji Projektowej oraz oceny warunków gruntowych. Metoda wykonywania robót ziemnych powinna być dobrana w zależności od głębokości wykopu, ukształtowania terenu oraz rodzaju gruntu. Obudowa i zabezpieczenie wykopów przed osypywaniem powinno odpowiadać wymaganiom BN-83/8836-02. Wykopy wykonane powinny być bez naruszenia naturalnej struktury dna wykopu i zgodnie z PN-B-06050:1999. Wykop rowu powinien być zgodny z Dokumentacją Projektową 
5.4.	 Odwodnienie wykopu
W przypadku pojawienia się wody gruntowej przy przebudowie przepustów należy wykonać drenaż opaskowy ze studzienką zbiorczą i odpompować wodę z wykopu. 
5.5.	 Przygotowanie podłoża
Przewody przepustów i umocnienia betonowe układać w wykopie na odpowiednio przygotowanym podłożu. Przed przystąpieniem do wykonania podłoża należy dokonać odbioru technicznego wykopu.
Materiał na podsypki pod umocnienia betonowe i bruki powinien spełniać następujące wymagania:
•	Nie powinny występować cząstki o wymiarach powyżej 20 mm
•	Materiał nie może być zmrożony
•	Nie może zawierać domieszek gliny, ostrych kamieni lub innego łamanego materiału

Przewody przepustów z rur HelCor PA o przekroju łukowo-kołowym należy posadowić ściśle wg wskazań producenta rur – na podsypce wspierającej z piasku o granulacji 0-20 mm zagęszczonej do I=0,98 wg skali Proktora.

5.6 Zasypywanie  wykopu
Wykopy zasypywać ręcznie i zagęszczać wibratorami płytowymi.
Zasypka i zagęszczenie gruntu nie powinno spowodować uszkodzenia ułożonego przewodu i obiektów na przewodzie. Grubość warstwy ochronnej zasypu strefy niebezpiecznej ponad wierzch przewodu powinna wynosić, co najmniej 0,50 m.
Zasypkę wokół rur łukowo-kołowych HelCor do wysokości 1,0 m powyżej rury wykonać ściśle wg zaleceń producenta rur - mieszanką żwirowo-piaskową o granulacji 0-32mm. Materiał zasypki układać warstwami od 150-300mm symetrycznie z obu stron rury i dobrze zagęścić. Bezpośrednio przy rurze do Is=0,95 dalej do Is=0,98
 
6.	KONTROLA JAKOŚCI ROBÓT
6.1.	Ogólne zasady kontroli jakości robót
Ogólne zasady kontroli jakości robót podano w ST-00.00. „Wymagania ogólne”.
6.2.	Kontrola, pomiary i badania
6.2.1. Badania przed przystąpieniem do robót.
Przed przystąpieniem do robót Wykonawca powinien wykonać badania mające na celu:
•	zakwalifikowania gruntów do odpowiedniej kategorii,
•	określenie rodzaju gruntu i jego uwarstwienia,
•	określenie stanu terenu,
•	ustalenie sposobu zabezpieczenia wykopów przed zalaniem wodą,
•	ustalenie metod wykonywania wykopów,
•	ustalenie metod prowadzenia robót i ich kontroli w czasie trwania budowy.
6.2.2. Kontrola, pomiary i badania w czasie robót.
Kontrola związana z wykonaniem przepustów i umocnień powinna być przeprowadzona w czasie wszystkich faz robót zgodnie z wymaganiami normy PN‑B‑10735:1999. Wyniki przeprowadzonych badań należy uznać za dodatnie, jeżeli wszystkie wymagania dla danej fazy robót zostały spełnione. Jeżeli którekolwiek z wymagań nie zostało spełnione, należy daną fazę robót uznać za niezgodną z wymaganiami normy i po wykonaniu poprawek przeprowadzić badania ponownie.
Kontrola jakości robót ziemnych powinna obejmować następujące badania zgodności z Dokumentacją Projektową: wykopów otwartych, podłoża, zasypu, materiałów.
•	sprawdzenie rzędnych założonych ław celowniczych w nawiązaniu do podanych na Terenie Budowy stałych punktów niwelacyjnych z dokładnością odczytu do 2 mm,
•	sprawdzenie metod wykonywania wykopów,
•	zbadanie materiałów pod kątem ich zgodności z cechami podanymi w Dokumentacji Projektowej,
•	badanie zachowania warunków bezpieczeństwa pracy,
•	badanie zabezpieczenia wykopów przed zalaniem wodą,
•	badanie prawidłowości podłoża naturalnego, w tym głównie jego nienaruszalności, wilgotności i zgodności z określonym w dokumentacji,
•	badanie ewentualnego drenażu,
•	badanie w zakresie zgodności z Dokumentacją Techniczną i warunkami określonymi w odpowiednich normach przedmiotowych lub warunkami technicznymi wytwórni materiałów, ewentualnie innymi umownymi warunkami,
•	badanie wykonania podsypek pod przewody przepustów
•	badanie ułożenia przewodu na podłożu,
•	badanie zasypu przewodu do powierzchni terenu poprzez badanie wskaźników zagęszczenia poszczególnych jego warstw.
6.2.3. Dopuszczalne tolerancje i wymagania.
-odchylenie odległości krawędzi wykopu w dnie od ustalonej w planie osi wykopu nie powinno wynosić więcej niż ± 5cm,
-odchylenie wymiarów w planie nie powinno być większe niż 0,1m,
-odchylenie grubości warstwy zabezpieczającej naturalne podłoże nie powinno przekroczyć ±3cm,
-różnice rzędnych ułożonego przewodu przepustu nie powinny przekroczyć w żadnym jego punkcie ±0,5cm,
-stopień zagęszczenia podsypki i zasypki przepustu określony w trzech miejscach nie powinien wynosić mniej niż określony w Dokumentacji Projektowej.

7.	OBMIAR ROBÓT 
7.1.	Ogólne zasady obmiaru robót
Ogólne zasady obmiaru robót podano w ST-00.00. „Wymagania ogólne”.
7.2.	Jednostka obmiarowa
Jednostką obmiarową jest m (metr) wykonanego i odebranego wykopu i uwzględnia niżej wymienione elementy składowe, obmierzone według innych jednostek:
-wykopy i zasypki - m3 (metr sześcienny), 

8.	ODBIÓR ROBÓT 
8.1.	Ogólne zasady odbioru
Ogólne zasady odbioru robót podano w ST-00.00. „Wymagania ogólne”.
Roboty uznaje się za wykonane zgodnie z Dokumentacją Projektową, ST i wymaganiami Inżyniera, jeżeli wszystkie pomiary i badania dały wyniki pozytywne.

8.2.	Odbiór robót znikających i ulegających zakryciu
Odbiorowi robót zanikających i ulegających zakryciu podlegają:
•	roboty przygotowawcze,
•	przygotowanie podłoża,
•	wykonanie podsypek z piasku.
•	Ułożenie przewodu przepustu
•	zasypanie i zagęszczenie wykopu.
Odbiór robót zanikających powinien być dokonany w czasie umożliwiającym wykonanie korekt i poprawek bez hamowania ogólnego postępu robót.
Inżynier dokonuje odbioru robót zanikających zgodnie z zasadami określonymi w ST-00.00. „Wymagania ogólne”.

9.	PODSTAWA PŁATNOŚCI 
9.1.	Ogólne ustalenia dotyczące podstawy płatności
Ogólne ustalenia dotyczące podstawy płatności podano w ST-00.00. „Wymagania ogólne”.
9.2.	Cena jednostki obmiarowej
Cena jednostki obmiarowej obejmuje:
•	dostawę materiałów,
•	wykonanie robót przygotowawczych,
•	wykonanie wykopu wraz z umocnieniem ścian wykopu i jego odwodnieniem,
•	przygotowanie podłoża,
•	wykonanie obsypki ochronnej 
•	zasypanie wykopu wraz z jego zagęszczeniem,
•	doprowadzenie terenu do stanu pierwotnego,
•	pomiary i badania.

10.	PRZEPISY ZWIĄZANE
10.1.	Normy
1. PN-86/B-02480 	Grunty budowlane. Określenia, symbole, podział i opis gruntów.
2. PN-81/B-03020 	Grunty budowlane. Posadowienia bezpośrednie budowli. Obliczenia statyczne i projektowanie.
3. PN-B-06050: 1999 	Geotechnika. Roboty ziemne. Wymagania ogólne.

Gdziekolwiek występują odwołania do Polskich Norm, dopuszczalne jest stosowanie 
odpowiednich norm krajów Unii Europejskiej w zakresie przyjętym przez polskie prawodawstwo.